Przejdź do głównej treści

Joga a zmniejszenie stresu i poprawa jakości życia

Odkryj jak praktyka jogi może pomóc w redukcji stresu i poprawie jakości życia

Objawy stresu

Stres daje objawy fizyczne takie jak: przyspieszony rytm serca, zaburzenia trawienia, bóle głowy, bóle brzucha, drżenie rąk, szczękościsk, napięcie mięśni oraz objawy psychiczne takie jak przygnębienie i smutek albo na odwrót - skrajne podenerwowanie z czasem przekształcające się w agresję, odczucia lęku i niepokoju, depresja, kłopoty ze snem, koncentracją i pamięcią.

Długotrwale utrzymujący się stres, a więc rozchwiana na stałe równowaga psychofizyczna z czasem może doprowadzić do różnego rodzaju schorzeń psychosomatycznych takich jak: nadciśnienie tętnicze, astma, choroba wrzodowa, atopowe zapalenie skóry, wrzodziejące zapalenie jelit, nadczynność tarczycy, gościec (reumatoidalne zapalenie stawów), niektóre typy otyłości oraz alergia.

Osoba praktykująca jogę
Praktyka jogi pomaga w redukcji stresu i poprawie samopoczucia

Czym jest joga?

Joga jest to aktywność ruchowa, która ma na celu wspomóc ciało i umysł. Korzenie jogi sięgają XIV wieku p.n.e. Słowo joga pochodzi z sanskryckiego języka używanego przez braminów zamieszkujących obszary Indii, które oznacza m.in. integrację, jednoczenie.

Praktyka jogi przynosi lepsze poznawanie siebie, rozumienie odczuwalnych emocji. Joga może mieć związek z duchowością, ale może dotyczyć tylko fizycznego aspektu. System hatha – jogi, czyli ten klasyczny, gdzie wykonuje się asany, czyli ćwiczenia fizyczne, będące tylko częścią jogi, opierający się i ich sekwencji przy tym zapewniając odpowiedni poziom wysiłku i relaksacją, które zapewniają zniwelowanie fizjologicznych zmian spowodowanych przez stres.

Ciało, które jest zbyt spięte przy tych ćwiczeniach ulega rozluźnieniu, a niewyćwiczone ulega wzmocnieniu. Tutaj jeszcze dochodzi pranayama, czyli ćwiczenia oddechowe, które kontrolują oddech, który pozwala skupić się i wyciszyć.

Joga a redukcja stresu

Hatha – joga od wielu lat jest postrzegana jako sposób na radzenie sobie ze stresem poprzez redukowanie i opanowywanie reakcji. Asany i pranajama pobudzają głównie układ parasympatyczny (odpowiedzialny jest za powrót organizmu do stanu fizjologicznej równowagi) i poprzez to równoważą działanie układu sympatycznego (odpowiada za mobilizację naszego organizmu i przygotowanie do poradzenia sobie w sytuacji stresowej).

Przebywanie w skupieniu w asanie, świadomy i spokojny oddech zmniejszają napięcie mięśniowe i odczuwany niepokój, a w efekcie prowadzą do większej równowagi wewnętrznej. Po stronie emocji zauważa się redukcję stresu, dystansowanie się do problemów i świadomość posiadanych zasobów, co pomaga radzić sobie w trudnych sytuacjach.

Wiadomo także, że joga może działać antydepresyjnie. Wykazano to na przykład w badaniach dotyczących uprawiania jogi Iyengara, w których ćwiczenie jogi przez 12 tygodni wraz z sesjami oddechowymi, przyczyniło się do znacznego zmniejszenia objawów depresyjnych u pacjentów z kliniczną diagnozą tej choroby.

Proces prawidłowo ćwiczonej jogi

Prawidłowo ćwiczona joga to proces, który przedstawia się następująco:

  • Yamy (zalecenia moralne) i Niyamy (zalecenia duchowe)
  • Asany, Mudry i Bandhy (pozycje ciała, gesty i praktyki gruczołowe)
  • Pranayama (praktyki z oddechem i energią)
  • Pratyahara (psychologia, ćwiczenia umysłu, medytacja)

Korzyści z praktyki jogi

Podsumowując osoby ćwiczące jogę potwierdzają liczne zmiany w funkcjonowaniu. Są nimi głównie lepsze samopoczucie, mniej dolegliwości, poprawa własnego wizerunku, wewnętrzny spokój i dystans. Efekty te jednak nie mogą się pojawić bez regularnej praktyki, dlatego ważna jest motywacja do podjęcia i kontynuowania kursu, najlepiej pod opieką doświadczonego nauczyciela.

Warto wiedzieć, że jogę mogą ćwiczyć osoby w każdym wieku, a dla tych, którzy mają istotne ograniczenia w ciele polecana jest praktyka jogi Iyengara, gdzie stosuje się szereg pomocy w postaci pasków, klocków czy wałków.

Bibliografia:

  1. Gawis K., i in., Motywacja i wpływ uprawiania jogi na stan zdrowia – badanie własne, 2016.
  2. https://bosonamacie.pl/joga-na-stres
  3. https://instytutpsychodietetyki.pl/
  4. http://www.joga-joga.pl/